کتاب درس حافظ اثر محمد استعلامی - دو جلدی

همان طور که از عنوان کتاب «درس حافظ؛ نقد و شرح غزل‌های حافظ» بر می‌آید، دکتر استعلامی در این کتاب شیوه‌های تدریس حافظ در کلاس درس را بیان کرده است. از نقاط قوت این کتاب، این است که همه‌ی غزل‌های دیوان شرح داده شده است. استعلامی به جز چند غزل که در نسخه‌ی چاپ خانلری موجود است، مابقی را بر اساس نسخه‌ی قزوینی آورده است. شرح هر غزل دارای دو بخش است: ابتدا یک مقدمه درباره‌ی غزل آورده شده؛ در ادامه به ترتیب به شرح هر بیت پرداخته شده است. دکتر استعلامی سعی کرده تا سخن اصلی هر غزل را بیان کند. گاهی هم شرح نزول غزلیات را گفته است. به نظر استاد مالمیر، این کتاب از حافظ‌نامه‌ی خرمشاهی بسیار بهتر است، با این حال اشتباهات بیشتری نیز نسبت به حافظ‌نامه دارد. دکتر محمد استعلامی ادیب، مولوی‌پژوه و حافظ‌شناس در سال 1315 در شهر اراک به دنیا آمد. وی در سال 1337 به اخذ درجه‌ی کارشناسی نایل شد؛ وی سپس تحصیلات خود را تا مقطع دکتری، در دانشگاه تهران ادامه داد. او با تصحیح تذکره‌الاولیا عطار نیشابوری به شهرت فراوانی دست یافت و این کتاب تا به حال 23 بار تجدید چاپ شده‌ است. او همچنین در هفت جلد، شرحی بر مثنوی مولوی نوشت که در سال 1364، جایزه‌ی بهترین کتاب سال را از آن خود کرد. «درس حافظ» در دو جلد شرحی بر غزلیات حافظ شیرازی است. او در سال 1343 در گروه ادبیات فارسی دانشگاه تهران و دانشسرای عالی به عنوان مدرس استخدام شد و در سال 1356 بازنشسته گردید. پس از آن در تابستان 1361 برای تکمیل مطالعات و تحقیقات خود به سفرهای طولانی در هند، آمریکا و کانادا پرداخت و تا سال 1374 به تدریس در مرکز مطالعات اسلامی و دانشگاه مک گیل مشغول بوده است. دکتر استعلامی از جمله شاگردان شاخص استاد بدیع‌الزمان فروزانفر به شمار می‌رود. او برخی از درس‌های استاد را تقریر کرده که از جمله آن‌ها تقریرات وی از قصاید خاقانی است. کتاب «درس حافظ؛ نقد و شرح غزل‌های حافظ» توسط انتشارات سخن منتشر شده و در اختیار علاقه‌مندان به ادب و فرهنگ قرار گرفته است.