کتاب بیبلیومتریک کاربردی: راهنمای جامع پژوهش، تحلیل و انتشار مطالعات علم‌سنجی اثر دکتر علی محمدی و دکتر اعظم علی‌اصغری انتشارات باوین

نوشتن مقالات بیبلیومتریک (مطالعات علم‌سنجی دانشگاهی)، مخصوصاً برای پژوهشگرانی که تازه وارد این حوزه شده‌اند، می‌تواند پرچالش و حتی گیج‌کننده باشد. شما تنها نیستید؛ بسیاری از پژوهشگران در آغاز راه با همین دشواری‌ها روبه‌رو می‌شوند. اهمیت روزافزون بیبلیومتریک در دنیای علم امروز، به این معناست که دیگر نمی‌توان آن را تنها یک گرایش فرعی یا ابزاری ساده برای شمارش مقاله‌ها دانست. این حوزه اکنون به یکی از ارکان اصلی سیاست‌گذاری علمی، ارزیابی عملکرد پژوهشی و حتی پیش‌بینی روندهای آینده علم بدل شده است. این کتاب، برخلاف بسیاری از منابع صرفاً تئوریک، یک راهنمای عملی و کاربردی است. گام به گام، شما را از اولین جرقه یک ایده پژوهشی، انتخاب موضوع مناسب، شناسایی کلیدواژه‌های مؤثر و جمع‌آوری داده‌های علمی، تا تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای تخصصی و در نهایت نگارش و ارسال مقاله به معتبرترین مجلات بین‌المللی همراهی می‌کند. در هر مرحله، نکات کلیدی، چالش‌های رایج و راهکارهای عملی برای عبور از موانع مطرح شده‌اند تا پژوهشگران بتوانند با اطمینان بیشتری مسیر خود را طی کنند. اما مقالات بیبلیومتریک یا همان مطالعات علم‌سنجی، دقیقاً به چه چیزی می‌پردازند؟ این مقالات با اتکا به داده‌های کمی مانند تعداد انتشارات، میزان استنادها، شاخص‌هایی نظیر h-index و سایر معیارهای ارزیابی علمی، ساختار، تحولات و پویایی حوزه‌های مختلف علم را بررسی می‌کنند. افزون بر این، از ابزارهای پیشرفته‌ای چون تحلیل هم‌استنادی (co-citation analysis)، هم‌واژگی (co-word analysis) و ترسیم شبکه‌های همکاری علمی بهره می‌گیرند تا ارتباط‌ها و روندهای پنهان در دل داده‌های پژوهشی را آشکار سازند. اگر بخواهیم ساده‌تر بیان کنیم؛ مقالات بیبلیومتریک صرفاً گزارشی از یافته‌های گذشته ارائه نمی‌دهند. آن‌ها سعی می‌کنند تصویری جامع و تحلیلی از وضعیت فعلی و آینده یک حوزه علمی ترسیم کنند. در نهایت، مطالعات بیبلیومتریک نه‌تنها به ما کمک می‌کنند که گذشته و حال علم را بهتر بشناسیم، بلکه ابزاری قدرتمند برای پیش‌بینی مسیرهای آینده و هدایت هوشمندانه پژوهش‌های علمی به شمار می‌روند. این کتاب با ارائه تجربیات عملی و مثال‌های واقعی، شما را برای ورود موفق و حرفه‌ای به دنیای علم‌سنجی و نگارش مقالات بیبلیومتریک آماده می‌کند.